Gebelikte Temel Testler

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gebe kalmadan önce yapılması gereken testler. Ancak gebeliklerin yaklaşık yarısı planlı olmadığı için ilk muayenede yapılması gereken testler.

Tam Kan Sayımı

Kandaki birçok parametre değerlendirilir. Hemoglobin seviyesi kansızlık olup olmadığını, trombosit kanın pıhtılaşma durumunu, lökosit enfeksiyon varlığının değerlendirilmesine yardımcı olur.

Enfeksiyon Tarama Testleri

Toksoplazma, kızamıkçık (rubella), sifiliz, hepatit , CMV ve HIV (aids) için tarama yapılır. Bu enfeksiyonlar gebelikte geçirildiğinde bebekte sakatlık oluşturur. Toksoplazma, rubella ve CMV için Ig M ve Ig G antikorlarına, sifiliz için VDRL ye bakarak daha önceden annenin bu enfeksiyonları geçirip geçirmediği araştırılır.

Hepatit ve HIV testleri gebeliğin sonunda da bakılarak aktif enfeksiyon varlığında bebeğe doğum sonrası tedavi planlanır.

Biyokimyasal Testler

Kan şekeri, karaciğer fonksiyonları ve böbrek fonksiyonları incelenir.

Tiroit Fonksiyon Testleri

Tiroit hormon seviyelerindeki anormalliklerin tespiti yapılarak gerekli olursa hormon desteği yapılır.

Tam İdrar Tahlili

Çok kolay yapılmasına rağmen birçok konuda bilgi sahibi olmamıza yardımcı olur. Gebeliğin başından itibaren düzenli olarak her ay yapılması gerekir.

İdrarda taş ve kum tespit edilebilir. Bilirubin, protein, glukoz ve eritrosit (kan hücresi) artışı böbreklerde sorun varlığını gösterir.

Nitrit, lökosit esteraz ve bakteri varlığı enfeksiyon belirtisi olup tedavi planlanmasına yardımcı olur.

İdrardaki keton seviyesi açlığı gösterir. Bulantı, kusma veya başka bir nedenle yeterli besin alınamazsa keton yükselir.

İleriki haftalarda preeklampsi ve eklampside idrarda protein artar.

İdrarın yoğunluğuna bakarak gebenin yeterli sıvı alıp almadığı takip edilir.

İdrar Kültürü

Gebede şikayet olduğunda ve tam idrar tahlilinde enfeksiyon bulgusu olduğunda yapılır. Bakteri tespit edildiğinde antibiyotik duyarlılık testi sonucuna göre tedavi planlanır. Gebelikte bulgu vermeden idrar yolları enfeksiyonu olabilir (asemptomatik bakteriüri). Bu yüzden her trimestrde idrar kültürü yaptırmak gerekir.

Kan Grubu:

Kan grubunu bilmeyen gebelerde veya şüpheli durumlarda yapılmalı. Kan uyuşmazlığı olduğu durumda İndirek Coombs testi de istenerek uyuşmazlığın takibi yapılır.

Smear:

Yakın tarihte veya hiç smear testi yaptırmamış gebelerin smear testi alınır. Rahim ağzında enfeksiyon yada anormal hücre varlığı değerlendirilir.

Gebelik Takibinde Yapılan Testler

Tarama Testleri (Zeka Testleri)

  • İkili Tarama Testi11-14. haftalar arasında yapılıp Down Sendromu (trizomi21) ve trizomi 18 varlığını araştıran bir test. Değerlendirme ultrasondaki ense kalınlığı, anne yaşı, kanda beta hCG ve PAPP-A değerlerini kullanarak sonuç verir.
  • üçlü Tarama Testi: En ideal zamanı 16-18 haftalar olmasına rağmen 15-19 haftaları arasında yapılabilir. Down Sendromu (trizomi21), trizomi 18 ve nöral tüp defektini araştıran bir test. Değerlendirmede anne yaşı, ultrasonda bebeğin kafa çapı (BPD ölçümü), kanda beta hCG, estriol (E3) ve AFP değerleri bakılarak yapılır.

Şeker Yükleme Testi

  • 50 gr Yükleme Testi: 24- 28 haftalar arasında tokluk kan şekeri ve 50 gr glukoz yüklemesi sonrası 1. saat glukoz seviyesi ölçülür. Bu test tarama testidir. Eğer tokluk kan şekeri 120 mg/dl ve 1. saat kan şekeri 140 mg/dl üzeri ise 100 gr yükleme testi yapılır.
  • 100 gr Yükleme Testi: Sabah aç karına ve 100 gr glukoz içilmesi sonrasında 1, 2 ve 3. saatlerde kan şekerine bakılır. Bu değerler aç karına 105 mg/dl, 1. saat190 mg/dl, 165 mg/l ve 145 mg/dl (plazmada bakılan değerler) altında olmalıdır.

Ultrasonografi

Artık bir test yerine muayene aracı olarak da değerlendirilmeli. Gebeliğin başında rahim içi normal bir gebelik mi yoksa dış gebelik mi, mol gebelik mi, unembryonik gebelik mi (içi boş gebelik) olduğunu tespit etmede yardımcı olur.

İlk trimesterdeki düşük tehdidi ve plasenta arkasına kanamaları gösterir.

Gebelik boyunca gestasyonel yaş ile fetal gelişimin orantılı olup olmadığı takip edilir. Gelişme geriliği ve iri bebek gözlenir.

İkili ve üçlü tarama testlerine yardımcı olur.

Plasentanın konumu ve büyümesi takip edilir. özellikle son zamanlarda doğum yaklaştığında amniyon sıvısı takip edilir.

İndirek Coombs Testi

Kan uyuşmazlığı olduğu durumda yani anne rh(-) baba rh(+) olduğunda ilk vizit testlerinden sonra 28. haftada yapılır.

NST

Bebeğin kalp atımlarını ve uterus kasılmasını değerlendiren bir test. Gerekli durumlarda genellikle son 3 ayda kullandığımız bir test.